Corokia – definicja i znaczenie
Corokia – rodzaj krzewów i małych drzewek z rodziny Argophyllaceae (dawniej włączany do Cornaceae), obejmujący ok. 30 gatunków endemicznych głównie dla Nowej Zelandii i wysp Pacyfiku. Charakteryzują się niezwykłym, wijącym się układem gałązek tworzącym efekt przypominający splątany drut, drobnymi liśćmi i małymi żółtymi gwiazdkowatymi kwiatami. Cenione w ogrodnictwie na całym świecie.
Etymologia
Nazwa Corokia pochodzi z języka maoryskiego – języka rdzennej ludności Nowej Zelandii. W maoryskim wyraz korokio lub korokia oznaczał te konkretne krzewy, a ich charakterystyczny wygląd był dobrze znany tubylczym mieszkańcom wysp. Nazwa naukowa rodzaju jest bezpośrednią adaptacją maoryskiej nazwy ludowej do nomenklatury botanicznej Linneuszowskiej.
Charakterystyka botaniczna
Corokia wyróżniają się wyjątkową morfologią gałązek: są cienkie, silnie rozgałęzione, splątane i wijące się w nieregularnych kierunkach, tworząc gęstą, niemal absurdalną plątaninę – stąd angielska nazwa wire-netting bush (krzew z siatki drucianej). Liście są drobne, eliptyczne lub łopatkowate, z woskowym połyskiem. Kwiaty małe, żółte, pięciopłatkowe, pachnące. Owoce – małe, pomarańczowe lub czerwone pestkowce – są dekoracyjne. Rośliny wykazują dużą plastyczność pokrojową – można je formować przez cięcie.
Gatunki i odmiany
Najważniejsze gatunki ogrodnicze to: Corokia cotoneaster – najczęściej uprawiany, z efektownym, wijącym pokrojem i czerwonymi owocami; Corokia virgata – wyprostowany, o bardziej regularnym pokroju; Corokia × cheesemanii – mieszaniec obu powyższych, bardzo popularny w ogrodach angielskich. Hodowcy stworzyli liczne odmiany o różnokolorowych liściach: brązowych (Bronze King), złocistych (Yellow Wonder) i zielono-kremowych.
Uprawa w ogrodnictwie
Corokia jest stosunkowo łatwa w uprawie w klimacie umiarkowanym o łagodnych zimach. Preferuje stanowiska słoneczne lub lekko zacienione, dobrze przepuszczalne gleby. Znosi suszę po ukorzenieniu i jest odporna na wiatr i spray morski – co czyni ją cenną rośliną na wybrzeżach. W Polsce wymaga ochrony zimowej lub uprawy w pojemnikach wnoszonych na zimę do chłodnych wnętrz. Doskonale nadaje się do formowania żywopłotów, topiariów i bonsai dzięki silnemu ulistnieniu i dobrej reakcji na cięcie.
Corokia a ekologia Nowej Zelandii
W rodzimych ekosystemach Nowej Zelandii corokia jest ważnym elementem zarośli i lasów wtórnych. Owoce są ważnym źródłem pożywienia dla ptaków, szczególnie dla endemicznych gatunków wróblowych. Splątane gałęzie tworzą schronienie dla małych gadów (skinks i geckos). Ochrona rodzimych zarośli corokia jest elementem szerszej ochrony bioróżnorodności Nowej Zelandii.